કલ્પના કરો કે તમે તમારા ફોનમાં એક 10 સેકન્ડનો વીડિયો જુઓ છો – કદાચ કોઈ કોમેડી ક્લિપ, અથવા કોઈ નાનકડી જાહેરાત. શું તમે કલ્પના કરી શકો છો કે આવો જ એક 10 સેકન્ડનો ડિજિટલ વીડિયો, જેના પર અમેરિકાના પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની તસવીર છે, તે કોઈ વ્યક્તિ દ્વારા રેકોર્ડબ્રેક 48 કરોડ રૂપિયા (લગભગ 6.6 મિલિયન ડોલર) માં ખરીદવામાં આવ્યો હોય?
હા, તમે બિલકુલ સાચું વાંચ્યું! આ આંકડો કોઈ પણ સામાન્ય વ્યક્તિને ચોંકાવી દે તેવો છે. આ શું છે? શું આ કોઈ કૌભાંડ છે, કે પછી ડિજિટલ દુનિયાના રોકાણનો એક નવો યુગ? ચાલો આ અકલ્પનીય ઘટના પાછળના રહસ્યને ઉકેલીએ અને જાણીએ કે NFT (નોન-ફંગિબલ ટોકન) નામની આ ટેકનોલોજી કેવી રીતે દુનિયાભરમાં ધૂમ મચાવી રહી છે.
આ લેખમાં તમે શું શીખશો:
- ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનો 10 સેકન્ડનો NFT વીડિયો શા માટે આટલો મોંઘો વેચાયો?
- NFT (Non-Fungible Token) એટલે શું? સરળ શબ્દોમાં સમજૂતી.
- NFT કેવી રીતે કામ કરે છે? (બ્લોકચેન ટેકનોલોજીની ભૂમિકા)
- NFT માં શા માટે રોકાણ કરવામાં આવે છે?
- NFT કેવી રીતે ખરીદી શકાય? (પગલું-દર-પગલું માર્ગદર્શિકા)
- NFT વેચાણના મુખ્ય પ્લેટફોર્મ્સ (Marketplaces)
- NFT સાથે સંકળાયેલા જોખમો અને પડકારો
- NFT નું ભવિષ્ય: શું આ માત્ર એક વલણ છે કે ક્રાંતિ?
- વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો (FAQ)
- નિષ્કર્ષ
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનો 10 સેકન્ડનો NFT વીડિયો શા માટે આટલો મોંઘો વેચાયો?
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના આ વીડિયો NFT નું નામ "Trump Digital Trading Card" છે. આ વીડિયોમાં ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ સુપરહીરો પોઝમાં છે અને તેમની આસપાસ સ્ટાર્સ ચમકી રહ્યા છે. આ NFT ને OpenSea નામની વિશ્વની સૌથી મોટી NFT માર્કેટપ્લેસ પર 6.6 મિલિયન ડોલર (લગભગ 48 કરોડ રૂપિયા) માં વેચવામાં આવ્યું હતું. આટલી ઊંચી કિંમત પાછળ ઘણા કારણો હોઈ શકે છે:
- ટ્રમ્પનો પ્રભાવ અને લોકપ્રિયતા: ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ એક વૈશ્વિક સ્તરે જાણીતી અને વિવાદાસ્પદ વ્યક્તિત્વ છે. તેમના સમર્થકો તેમની દરેક વસ્તુને મૂલ્યવાન માને છે, ભલે તે ડિજિટલ કેમ ન હોય.
- દુર્લભતા (Rarity): આ NFT એક ખાસ, મર્યાદિત શ્રેણીનો ભાગ હતો, જે તેની દુર્લભતામાં વધારો કરે છે.
- બજારનો ઉન્માદ (Market Hype): NFT બજાર ઘણીવાર ઉન્માદ અને અટકળો દ્વારા ચલાવાય છે. કોઈ ચોક્કસ NFT ની માંગ અચાનક વધી શકે છે, જેના કારણે તેની કિંમત આસમાને પહોંચી શકે છે.
- માર્કેટિંગ અને પ્રમોશન: આવા હાઈ-પ્રોફાઈલ વેચાણ ઘણીવાર NFT ને વધુ લોકપ્રિય બનાવવા માટે એક માર્કેટિંગ યુક્તિ તરીકે પણ કામ કરે છે.
- રોકાણની તક: કેટલાક રોકાણકારો માને છે કે આવા દુર્લભ NFT ભવિષ્યમાં વધુ મૂલ્યવાન બનશે, જેમ કે દુર્લભ પેઇન્ટિંગ્સ કે સિક્કા.+
આ વીડિયોમાં શું ખાસ છે?
આ વીડિયો આર્ટ કલેક્ટર પાબ્લો રોડ્રિગ્ઝ ફ્રીલે ખરીદ્યો હતો. પાબ્લોએ કહ્યું કે તે બીપલના કામથી ખૂબ પ્રભાવિત થયો હતો, તેથી તેણે પહેલા તેમની પાસેથી વીડિયો માટે આર્ટવર્ક ખરીદ્યું. આ કલાત્મક વીડિયોમાં, જોઈ શકાય છે કે યુએસ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ પડી ગયા છે. તેમના શરીર પર ઘણા ટેટૂ બનાવવામાં આવ્યા છે, સૂત્રો લખવામાં આવ્યા છે. તેમના શરીર પર બેઠેલા એક પક્ષી પણ ટ્વિટર તરફ ઈશારો કરે છે.
Watch Video: Click Here
NFT (Non-Fungible Token) એટલે શું? સરળ શબ્દોમાં સમજૂતી.
NFT એટલે નોન-ફંગિબલ ટોકન (Non-Fungible Token). આને સરળ શબ્દોમાં સમજવા માટે, ચાલો પહેલા "ફંગિબલ" અને "નોન-ફંગિબલ" નો અર્થ સમજીએ:
- ફંગિબલ (Fungible): જે વસ્તુને અન્ય સમાન વસ્તુ સાથે બદલી શકાય. ઉદાહરણ તરીકે, ₹100 ની નોટ. તમે કોઈ પણ ₹100 ની નોટને બીજી ₹100 ની નોટ સાથે બદલી શકો છો અને તેનું મૂલ્ય સમાન જ રહેશે. ક્રિપ્ટોકરન્સી જેમ કે બિટકોઇન પણ ફંગિબલ છે; એક બિટકોઇન બીજા બિટકોઇન જેવો જ છે.
- નોન-ફંગિબલ (Non-Fungible): જે વસ્તુ અનન્ય હોય અને તેને અન્ય સમાન વસ્તુ સાથે બદલી ન શકાય. ઉદાહરણ તરીકે, મોના લિસાની પેઇન્ટિંગ. તેની કોઈ બીજી નકલ બનાવી શકાય છે, પરંતુ મૂળ પેઇન્ટિંગ એક જ છે અને તે અનન્ય છે. તેવી જ રીતે, તમારા ઘરના દસ્તાવેજો કે કોઈ આર્ટિસ્ટનું મૂળ ચિત્ર.
NFT કેવી રીતે કામ કરે છે? (બ્લોકચેન ટેકનોલોજીની ભૂમિકા)
NFT બ્લોકચેન ટેકનોલોજી પર આધારિત છે, જે ક્રિપ્ટોકરન્સી જેમ કે બિટકોઇન અને ઇથેરિયમની પાછળની ટેકનોલોજી છે.
- બ્લોકચેન (Blockchain): એક વિકેન્દ્રિત (Decentralized) અને સુરક્ષિત ડિજિટલ લેજર છે. દરેક બ્લોક માહિતીનો એક સમૂહ છે, અને તે બ્લોક્સ એકબીજા સાથે જોડાયેલા હોય છે, જેનાથી એક ચેઇન બને છે.
- માલિકીની નોંધ: જ્યારે કોઈ NFT બનાવવામાં (mint) આવે છે અથવા ખરીદવામાં આવે છે, ત્યારે તેની માલિકીની વિગતો બ્લોકચેન પર કાયમ માટે રેકોર્ડ થઈ જાય છે. આ રેકોર્ડ પારદર્શક, અપરિવર્તનશીલ (Immutable) અને ચકાસી શકાય તેવો હોય છે.
- સ્માર્ટ કોન્ટ્રાક્ટ્સ (Smart Contracts): NFT ના નિયમો અને માલિકીના સ્થાનાંતરણને નિયંત્રિત કરવા માટે સ્માર્ટ કોન્ટ્રાક્ટ્સનો ઉપયોગ થાય છે. આ સ્વ-એક્ઝેક્યુટિંગ કોન્ટ્રાક્ટ્સ બ્લોકચેન પર સંગ્રહિત થાય છે.
- ક્રિપ્ટોકરન્સી: મોટાભાગના NFT ઇથેરિયમ બ્લોકચેન પર બનાવવામાં આવે છે અને ઇથેરિયમ (ETH) ક્રિપ્ટોકરન્સીનો ઉપયોગ કરીને ખરીદવામાં આવે છે.
NFT માં શા માટે રોકાણ કરવામાં આવે છે?
NFT માં રોકાણ કરવાના કેટલાક મુખ્ય કારણો આ મુજબ છે:
- દુર્લભતા અને સંગ્રહખોરી (Collectibility): જેમ લોકો દુર્લભ કલા, સિક્કા કે સ્ટેમ્પ્સ એકત્રિત કરે છે, તેમ ડિજિટલ યુગમાં લોકો અનન્ય NFT એકત્રિત કરી રહ્યા છે.
- કલાકારોને ટેકો: ઘણા લોકો NFT ખરીદીને પોતાના મનપસંદ કલાકારો, સંગીતકારો કે ક્રિએટર્સને સીધો ટેકો આપે છે.
- ભવિષ્યમાં મૂલ્ય વૃદ્ધિ: રોકાણકારો માને છે કે કેટલાક NFT ની માંગ ભવિષ્યમાં વધશે, જેનાથી તેમની કિંમતમાં વધારો થશે.
- સમુદાય અને સ્ટેટસ: કેટલાક NFT, ખાસ કરીને બ્લુ-ચિપ NFT (જેમ કે Bored Ape Yacht Club), તેના માલિકોને એક વિશિષ્ટ ઓનલાઈન સમુદાયનો ભાગ બનાવે છે અને સોશિયલ સ્ટેટસનું પ્રતીક બની ગયા છે.
- વ્યક્તિગત બ્રાન્ડિંગ: કેટલાક કલાકારો અને પ્રભાવકો પોતાની બ્રાન્ડિંગ માટે NFT નો ઉપયોગ કરે છે.
- ગેમિંગ અને મેટાવર્સ: ગેમિંગમાં NFT નો ઉપયોગ ઇન-ગેમ વસ્તુઓની માલિકી માટે થાય છે, અને મેટાવર્સ (વર્ચ્યુઅલ દુનિયા) માં જમીન, અવતાર, કપડાં વગેરે તરીકે NFT ખરીદવામાં આવે છે.
NFT કેવી રીતે ખરીદી શકાય? (પગલું-દર-પગલું માર્ગદર્શિકા)
NFT ખરીદવા માટે, તમારે થોડા સ્ટેપ્સ ફોલો કરવા પડશે:
- ક્રિપ્ટોકરન્સી વોલેટ મેળવો: મોટાભાગના NFT પ્લેટફોર્મ ઇથેરિયમ (Ethereum) પર આધારિત છે, તેથી તમને ETH સપોર્ટ કરતું ક્રિપ્ટો વોલેટ (જેમ કે MetaMask, Coinbase Wallet) જોઈશે. MetaMask એ બ્રાઉઝર એક્સટેન્શન તરીકે ઉપલબ્ધ સૌથી લોકપ્રિય વિકલ્પ છે.
- ક્રિપ્ટોકરન્સી ખરીદો: તમારે ETH ખરીદવું પડશે. તમે WazirX, CoinDCX, Binance, Coinbase જેવા ક્રિપ્ટો એક્સચેન્જ પરથી INR (ભારતીય રૂપિયા) નો ઉપયોગ કરીને ETH ખરીદી શકો છો.
- વોલેટમાં ETH ટ્રાન્સફર કરો: એક્સચેન્જ પરથી તમારા ખરીદેલા ETH ને તમારા MetaMask જેવા વોલેટમાં ટ્રાન્સફર કરો.
- NFT માર્કેટપ્લેસ પર જાઓ: OpenSea, Rarible, Foundation, SuperRare જેવા NFT માર્કેટપ્લેસ પર જાઓ.
- તમારા વોલેટને કનેક્ટ કરો: માર્કેટપ્લેસ પર તમારા ક્રિપ્ટો વોલેટને કનેક્ટ કરો.
- NFT પસંદ કરો: તમને ગમતો NFT શોધો અને તેની કિંમત અને વિગતો તપાસો.
- ખરીદી કરો: જો તમે NFT ખરીદવા તૈયાર હોવ, તો "Buy Now" અથવા "Place Bid" પર ક્લિક કરો. ટ્રાન્ઝેક્શનને મંજૂરી આપવા માટે તમારા વોલેટમાં પૂરતા ETH (NFT ની કિંમત + ગેસ ફી - Gas Fee) હોવા જોઈએ.
- ગેસ ફી (Gas Fee): ઇથેરિયમ નેટવર્ક પર દરેક ટ્રાન્ઝેક્શન માટે "ગેસ ફી" ચૂકવવી પડે છે, જે નેટવર્કની ભીડના આધારે બદલાતી રહે છે.
NFT વેચાણના મુખ્ય પ્લેટફોર્મ્સ (Marketplaces)
NFT ખરીદવા અને વેચવા માટેના કેટલાક લોકપ્રિય માર્કેટપ્લેસ આ મુજબ છે:
- OpenSea: આ વિશ્વનું સૌથી મોટું અને સૌથી લોકપ્રિય NFT માર્કેટપ્લેસ છે, જ્યાં તમે લગભગ કોઈપણ પ્રકારના NFT શોધી શકો છો.
- Rarible: એક કોમ્યુનિટી-ઓરિએન્ટેડ માર્કેટપ્લેસ જ્યાં કલાકારો અને ક્રિએટર્સ પોતાના NFT બનાવી અને વેચી શકે છે.
- Foundation: ક્યુરેટેડ પ્લેટફોર્મ છે જ્યાં કલાકારોને આમંત્રણ દ્વારા જ જોડાવા મળે છે, જેના કારણે અહીં ઉચ્ચ-ગુણવત્તાવાળા આર્ટ વર્ક જોવા મળે છે.
- SuperRare: આ પણ એક પ્રીમિયમ ક્યુરેટેડ માર્કેટપ્લેસ છે જે દુર્લભ અને ઉચ્ચ-ગુણવત્તાવાળા ડિજિટલ કલા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે.
- Binance NFT Marketplace: Binance ક્રિપ્ટો એક્સચેન્જ દ્વારા સંચાલિત, જે વપરાશકર્તાઓને સરળતાથી NFT ખરીદવા અને વેચવાની સુવિધા આપે છે.
NFT સાથે સંકળાયેલા જોખમો અને પડકારો
NFT બજારમાં રોકાણ કરતા પહેલા તેના જોખમોને સમજવું અત્યંત જરૂરી છે:
- ઉચ્ચ અસ્થિરતા (High Volatility): NFT ની કિંમતો અત્યંત અસ્થિર હોય છે. આજે જે NFT મોંઘો છે, તે કાલે તેનું મૂલ્ય ગુમાવી શકે છે.
- બજારની અપરિપક્વતા: NFT બજાર હજુ પ્રમાણમાં નવું છે અને નિયમનોનો અભાવ છે.
- નકલી NFT (Fake NFTs): નકલી કલાકારો અથવા કોપીરાઈટ ભંગ કરીને બનાવેલા NFT નું જોખમ રહેલું છે. હંમેશા મૂળ સ્ત્રોત અને માલિકીની ચકાસણી કરો.
- ટેકનોલોજીકલ જોખમો: ક્રિપ્ટો વોલેટની સુરક્ષા, ફિશિંગ હુમલાઓ, અને સ્માર્ટ કોન્ટ્રાક્ટ્સમાં બગ્સ જેવા જોખમો.
- પર્યાવરણીય ચિંતાઓ: ઇથેરિયમ જેવી કેટલીક બ્લોકચેન, ઉચ્ચ ઉર્જા વપરાશને કારણે પર્યાવરણીય ચિંતાઓ ઊભી કરે છે. જોકે, નવા અપડેટ્સ (જેમ કે ઇથેરિયમ 2.0) આ સમસ્યાને હલ કરી રહ્યા છે.
- તરલતાનો અભાવ (Lack of Liquidity): કેટલાક NFT ને સરળતાથી વેચી શકાતા નથી કારણ કે તેના માટે પૂરતા ખરીદદારો ઉપલબ્ધ ન હોઈ શકે.
રોકાણ કરતા પહેલા હંમેશા પોતાનું સંશોધન (Do Your Own Research - DYOR) કરવું અને માત્ર એટલા પૈસાનું રોકાણ કરવું જેટલું તમે ગુમાવી શકો.
NFT નું ભવિષ્ય: શું આ માત્ર એક વલણ છે કે ક્રાંતિ?
NFT નું ભવિષ્ય હજુ પણ અસ્પષ્ટ છે, પરંતુ નિષ્ણાતો માને છે કે તે માત્ર એક વલણ નથી, પરંતુ ડિજિટલ માલિકી અને કલાની દુનિયામાં એક મોટી ક્રાંતિનો ભાગ છે.
- ડિજિટલ માલિકીનું પ્રમાણપત્ર: NFT નો ઉપયોગ માત્ર કલા માટે જ નહીં, પરંતુ રિયલ એસ્ટેટ, લાયસન્સ, ટિકિટ, અને ઓળખના ડિજિટલ પુરાવા તરીકે પણ થઈ શકે છે.
- મેટાવર્સનો વિકાસ: મેટાવર્સની દુનિયામાં, NFT એ વર્ચ્યુઅલ જમીન, કપડાં, અવતાર અને અન્ય વસ્તુઓની માલિકી માટે આવશ્યક બનશે.
- કલાકારો માટે સશક્તિકરણ: NFT કલાકારોને તેમના કામ પર વધુ નિયંત્રણ અને સીધી કમાણી કરવાની તક પૂરી પાડે છે, મધ્યસ્થીઓની જરૂરિયાત ઘટાડે છે.
- બૌદ્ધિક સંપદાનું રક્ષણ: બ્લોકચેન પર માલિકીનો રેકોર્ડ હોવાથી, તે કલાકારો માટે તેમની બૌદ્ધિક સંપદાનું રક્ષણ કરવામાં મદદ કરી શકે છે.
વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો (FAQ)
NFT શું છે અને તેનો ઉપયોગ શા માટે થાય છે?
NFT એટલે નોન-ફંગિબલ ટોકન, જે બ્લોકચેન પર સંગ્રહિત એક અનન્ય ડિજિટલ અસ્કયામત છે. તેનો ઉપયોગ ડિજિટલ કલા, સંગીત, વીડિયો, ગેમિંગ વસ્તુઓ, અને અન્ય ડિજિટલ ફાઈલોની માલિકીનો ડિજિટલ પુરાવો આપવા માટે થાય છે.
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનો 10 સેકન્ડનો વીડિયો આટલો મોંઘો કેમ વેચાયો?
આ વીડિયો NFT તેની દુર્લભતા, ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની વૈશ્વિક લોકપ્રિયતા, અને NFT બજારમાં રહેલા ઉન્માદ અને અટકળોને કારણે 48 કરોડ રૂપિયામાં વેચાયો હતો. કેટલાક રોકાણકારો તેને ભવિષ્યમાં વધુ મૂલ્યવાન બનવાની અપેક્ષાએ ખરીદે છે.
હું NFT ક્યાંથી ખરીદી શકું?
તમે OpenSea, Rarible, Foundation, SuperRare, અને Binance NFT Marketplace જેવા ઓનલાઈન પ્લેટફોર્મ પરથી NFT ખરીદી શકો છો. આ માટે તમારે ક્રિપ્ટોકરન્સી વોલેટ અને ઇથેરિયમ (ETH) જેવી ક્રિપ્ટોકરન્સીની જરૂર પડશે.
શું NFT માં રોકાણ કરવું સુરક્ષિત છે?
NFT માં રોકાણ કરવું અત્યંત જોખમી છે. NFT બજાર અત્યંત અસ્થિર (volatile) છે અને તેમાં નકલી NFT, ટેકનોલોજીકલ જોખમો, અને તરલતાના અભાવ જેવા પડકારો રહેલા છે. રોકાણ કરતા પહેલા સંપૂર્ણ સંશોધન કરવું અને માત્ર એટલા પૈસાનું રોકાણ કરવું જેટલું તમે ગુમાવી શકો.
બ્લોકચેન અને ક્રિપ્ટોકરન્સીનો NFT સાથે શું સંબંધ છે?
NFT બ્લોકચેન ટેકનોલોજી પર આધારિત છે, જે એક સુરક્ષિત અને પારદર્શક ડિજિટલ લેજર છે. NFT ની માલિકી બ્લોકચેન પર નોંધવામાં આવે છે. મોટાભાગના NFT ઇથેરિયમ બ્લોકચેન પર બનેલા છે અને તેને ઇથેરિયમ (ક્રિપ્ટોકરન્સી) નો ઉપયોગ કરીને ખરીદવામાં આવે છે.
શું NFT માત્ર કલા માટે છે?
ના, NFT નો ઉપયોગ કલા ઉપરાંત ગેમિંગમાં ઇન-ગેમ આઇટમ્સ, મેટાવર્સમાં વર્ચ્યુઅલ પ્રોપર્ટી, સંગીત, ટિકિટ, રિયલ એસ્ટેટ, અને ઓળખના ડિજિટલ પુરાવા તરીકે પણ થઈ શકે છે. તેનો ઉપયોગ ભવિષ્યમાં વધુ વૈવિધ્યસભર બનવાની અપેક્ષા છે.
નિષ્કર્ષ
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના 10 સેકન્ડના વીડિયોનું 48 કરોડમાં વેચાણ એ NFT બજારની અકલ્પનીય સંભાવનાઓ અને સાથે સંકળાયેલા ઉન્માદનું એક ઉત્તમ ઉદાહરણ છે. NFT એ ડિજિટલ માલિકી અને કલાની દુનિયામાં એક ક્રાંતિ લાવી છે, જે કલાકારોને સશક્ત બનાવે છે અને રોકાણકારોને નવી તકો પૂરી પાડે છે. જોકે, આ બજારમાં ઉચ્ચ જોખમો અને અસ્થિરતા પણ રહેલી છે. NFT માં રોકાણ કરતા પહેલા તેની ટેકનોલોજી, કાર્યપ્રણાલી, અને બજારના જોખમોને સંપૂર્ણપણે સમજવું અત્યંત જરૂરી છે. ભવિષ્યમાં NFT નો ઉપયોગ કલાથી આગળ વધીને અનેક ક્ષેત્રોમાં વિસ્તરશે તેવી અપેક્ષા છે, જે ડિજિટલ દુનિયામાં માલિકીની વ્યાખ્યાને ફરીથી આકાર આપશે.
Note :
અમારા દ્વારા પુરી પાડવામાં આવતી માહિતી એ માત્ર અમારા નિઃસ્વાર્થ પણાના હેતુના આશયથી ઈન્ટરનેટ અને અન્ય માધ્યમ થકી માહિતી મેળવીને ફક્ત ને ફક્ત શૈક્ષણિક અર્થે લોકો સુધી પહોંચાડવાનો છે. માટે કોઈ પણ વસ્તુનું સેવન તથા કોઈપણ જાતની આયુર્વેદિક ઔષધી કે ઘરગથ્થુ પ્રયોગ કરતા પહેલા તમારા અનુભવી વૈદ્ય, ફેમિલી ડોક્ટર કે જે તે વિષયના નિષ્ણાંત ની સલાહ અવશ્ય લો.
0 ટિપ્પણીઓ
આ post તમને કેવી લાગી ? તમારી વધુ માહિતી જોઈતી હોઈ તો Comment કરો